5.1/6.1/7.1 Multichannel audio

Audio opstelling waarbij via een meerkanaalsversterker (of -receiver) meerdere luidsprekers worden aangestuurd. Dit zijn dan de linkse en rechtse voor-luidsprekers, een center-luidspreker, twee(of meer bij 6.1/7.1) achterluidsprekers en een subwoofer. In combinatie met een grote TV of ander beeldsysteem (bijvoorbeeld projector) kan hiermee thuis de bioscoopervaring beleefd worden.

A/D Converter

Een schakeling die een analoog signaal omzet naar een digitaal signaal. Hoe beter de bitresolutie, hoe hoger de geluidskwaliteit.

A/D Omzetting

Zie: A/D 20Converter

A/V-systeem Audio/Video-systeem

Een A/V-systeem bestaat uit componenten voor het weergeven van beeld en geluid. Binnen het A/V systeem is (natuurlijk) een versterker aanwezig. Op het A/V systeem kunnen meerdere luidsprekers worden aangesloten. Hiermee kan dan een een surroundopstelling gerealiseerd worden.

AB Afstandsbediening

Een instrument waarmee op een afstand apparatuur geregeld of ingesteld kan worden. Een afstandsbediening wordt vaak gebruikt om van "kanaal" te wisselen, een populaire term hiervoor is "Zappen".

AC 3

Zie: Dolby Digital

Actieve luidspreker

Een actieve luidspreker heeft een ingebouwde versterker en een actief wisselfilter. Een actieve luidspreker wordt aangestuurd door de lijnuitgangen van een versterker.

Akoestiek

De wijze waarop het geluid door een ruimte wordt verbreid en voortgeplant.

Amplitude

Een op een ociloscoop weer te geven golfvorm van een bepaalde grootte

Analoge en digitale opnametechniek

Zie: Opnametechniek

Analoog

Continue gegevens, waarbij tussen elke twee waarden oneindig veel andere waarden aanwezig zijn. Zie ook: Digitaal.

Antiskating

Bij het afspelen van een LP op een draaitafel ontstaan er door de eigenschappen van de naald en de groeven in de LP bepaalde krachten op de naald. Door deze krachten worden de naald en arm naar het centrum van de plaat geduwd. Dit beinvloed het geluid dat voorgebracht wordt. Ter compensatie wordt antiskating toegepast, ook wel dwarskrachtcompensatie genoemd.

Armlift

Met een armlift kan de arm van een draaitafel heel voorzicht bestuurd worden, hierdoor worden beschadigingen aan de arm, naald en LP voorkomen.

Astra 1A-1D

Europese satelliet met meer dan 60 TV- en heel veel Radio-kanalen.

Atrac Adaptive Transform Acoustic Coding

Een door Sony ontwikkeld data-reductieproces waarbij alleen de voor het gehoor niet waarneembare geluidsinformatie wordt verwijderd. Met het Atrac-systeem kan op een schijfje met een diameter van 64 mm, 80 minuten muziek/spraak opgenomen worden.

Audio

Met betrekking tot het waarnemen van geluid.

Audiosignaal

Ook wel een Geluidssignaal.

Auto Edit

Een functie waarbij precies die muziekstukken van een CD worden uitgekozen, waardoor ze ononderbroken zo dicht mogelijk op elkaar geplaatst kunnen worden bij opname op een cassette. De stukken die niet "passen" kunnen dan op kant B van de cassette worden opgenomen.

Auto Reverse

Bij een Auto Reverse cassettedeck draait de bandrichting automatisch om. Indien dit in een zeer korte tijd gebeurt (minder 0,5 seconde) spreekt men ook wel van Quick Reverse

Aux Auxiliary

Een versterker (voor-, geintegreerd of tuner-) bevat meerdere ingangen. Op deze ingangen kunnen verschilllende bronnen worden aangesloten (bijvoorbeeld een CD-speler). De Aux. Is de reserve ingang. Op de Aux kan elke willekeurige signaalbron worden aangesloten. Omdat de gevoeligheid laag is, (vanaf ca. 150mV) is de Aux echter niet geschikt voor MC- of MD-element.

Azimut

De koppen van een cassettedeck hebben een bepaalde stand ten opzichte van de tape die langs deze koppen loopt. Azimut is de stand van de koppen. Zie ook: Azimuth control.

Azimuth control

Toepassing in een cassettedeck die er zorg voor draagt dat de juiste afstemming tussen de opname en weergave kop plaatsvindt.

Baffle

Het voorste deel van de behuizing van de luidspreker waarin de lage-, midden- en hogetonen units zijn gemonteerd.

Balansregelaar

Voorziening op bijvoorbeeld een versterker waarmee de verhouding tussen twee kanalen geregeld kan worden.

Banaanplug

Een banaanplug is een verbindingsstekker waarmee luidsprekerkabel verbonden kan worden

Bandbreedte

De afstand in Herz tussen de laagste en de hoogste weer te geven frequentie

Banddikte

De dikte van een cassette band of tape van een bandrecorder

Bandmontage

Het monteren van (muziek) opnames op tape

Bandopname

De opname van een signaal op een magneetband van een: band- of spoelenrecorder, cassettedeck, videorecorder, DAT-recorder of DCC.

Bandrecorder

Een band- of ook spoelenrecorder is een apparaat waarmee op banden audiosignalen kunnen worden opgenomen en afgespeeld. Oorspronkelijk was een bandrecorder een apparataat met ingebouwde versterker en luidsprekers. Later kwamen er ook bandrecorders die aangesloten konden worden op een versterker, deze noemde men tapedeck.

Bass Reflex

Door de specifieke bouw van de luidsprekersbehuizing (er bevindt zich een "afgestemde poort" in de luidsprekerkast) ontstaat een akoestisch systeem waarbij het mogelijk is uit een kast van gelijke afmetingen een diepere bas te halen

Beeldplaat

Een Beeldplaat is een plaat ter grootte van een conventionele LP. Op een Beeldplaat kunnen geluids- en videosignalen worden vastgelegd. Een Beeldplaat wordt ook wel een Laserdisc genoemd.

Bi-amping

Bij bi-amping worden de luidsprekers aangesloten op twee (eind)versterkers. De ene versterker stuurt de treble en midrange (hoge tonen) aan, de andere dient om de lage tonen aan te sturen. De luidsprekers die worden aangestuurd door meer dan 1 versterker moeten hiervoor natuurlijk wel geschikt zijn.

Bias

Bj de opname op een magneetband (magnetisatieproces) is "voormagnetisatie" nodig. De magneetband moet worden voorgemagnetiseerd. Deze voormagnetisatie noemt men bias.

Bipolaire luidsprekers

Een luidspreker die naar voren en naar achteren geluid uitstraalt

Bitstream

Voor CD-Spelers is dit een methode voor D/A omzetting.

Break-up

Het ongewenste optreden van deeltrillingen in een luidsprekerconus. Sommige delen van de conus bewegen daarbij naar voren, terwijl andere delen op hetzelfde moment naar achteren bewegen. Het gevolg is geluidsverkleuring en rendementverlies.

Cassettedeck

Het cassettedeck is voortgekomen uit de spoelenrecorder. In plaats van banden op haspels wordt een compact cassette gebruikt, waar de band en de haspels in gemonteerd zijn

Centerspeaker

Een centerspeaker is essentieel voor de reproductie van Dolby Pro Logic Surround (of meer). De center speaker wordt voor de luisteraar geplaatst, zo dicht mogelijk bij het "scherm" en, om een zo hoog mogelijke reproductie van de stemmen te krijgen, zo dicht mogelijk bij waar je de stemmen zou horen.

Coax

Een kabel waarbij de binnengeleider is afgeschermt tegen storing van buitenaf door een om de isolatie van de binnengeleider aangebracht geleidend scherm.

Condensator

Een electronisch component dat voor korte tijd energie kan opslaan

D/A Omzetting

Een schakeling die van een digitaal signaal een analoog signaal vormt.

DAB Digital Audio Broadcasting

Term van EIA (…) voor de volgende generatie van digital radio broadcasting standards.

DAC D/A Converter

Een apparaat voor het omzetten van digitale signalen naar analoge signalen. De geluidskwaliteit gaat omhoog naarmate de bitresolutie hoger wordt.

DAT Digital Audio Tape Recorder

Een digitale audio recorder waarbij een magneetcassette gebruikt wordt. De tape loopt tijdens de opname en weergave over dezelfde soort koppen als bij een videorecorder.

DAW Digital Audio Workstation

Elk software/hardware systeem waarbij de computer gebruikt wordt bij het creeeren, editen en weergeven van digitale audio. De harde schijf van de computer is dan het opname medium.

Demagnetiseren

Het beinvloeden van elektronische apparatuur waardoor het in de apparatuur opgeslagen magnetisme wordt gereduceerd

Dempingsfactor

de verhouding tussen de uitgangsimpendantie van een versterker en de impendantie van een luidspreker bij een bepaalde frequentie

Detaillering

De mate waarin tot in detail stemmen of instrumenten te herkennen zijn in een opname

Digitaal

Digitaal heeft betrekking op discrete gegevens, waarbij tussen twee willekeurige waarden slechts een beperkt aantal waarden mogelijk is. Digitaal staat tegenover analoog.

Digitaal Signaal

Een signaal wat gebaseerd is op digitale technieken. Zie ook: Digitaal.

Digital Audio

Bij Digitale Audio wordt gebruik gemaakt van technieken waarbij de informatie wordt opgeslagen in een binaire vorm.

Digital Filter

Elk filter wat werkzaam is in het digitale domein.

Dolby A

Professioneel ruisonderdrukkings systeem

Dolby Digital Dolby Digital

Dolby Digital borduurt verder op Dolby Prologic, maar werkt anders. Bij Dolby Digital spelen er namelijk zes verschillende en onafhankelijke luidsprekers een rol: twee voorluidsprekers, een centrespeaker, twee achterluidsprekers en een lagetonenluidspreker of subwoofer (bedoeld voor het weergeven van de bass-effecten). Dit noemt men ook 5 + 1 = 5.1. Vanwege de specifieke eigenschappen van Dolby Digital zijn de plaatsing, dynamiek en kwaliteit van het geluid over het algemeen beter dan van het Dolby Surround (Pro Logic)-systemen.

Draaitafel

Zie: Platenspeler

Dwarskrachtcompensatie

Zie: Antiskating

Dynamiek

De verhouding tussen het maximale signaal en de basisruis

Dynamiekcompressie

Het comprimeren van signalen om de dynamiek te reduceren

Dynamiekexpansie

Het de-comprimeren van signalen om de dynamiek te vergroten

Dynamiekomvang

De maximaal te bereiken dynamiek

Elliptische naald

Afspeelnaald die de vorm van de snijbeitel dichter benadert dan de ronede naald en daardoor de fijnste groeftrillingen beter kan volgen. Resultaat: zeer goede hogetonenweergave en minder plaatslijtage.

Equalizer

Een hulpmiddel dat het mogelijk maakt de "vorm" van het geluidsspectrum aan te passen aan de geluidskarakteristieken van een auto of kamer.

Expansie

Het vergroten van de dynamiek

Faseverschil

Het verschil in tijd tussen het originele signaal en het gereprocudeerce signaal

FM-antenne

Antenne gebruikt voor de ontvangst van radiosignalen

FM-Audiosignaal

Het signaal dat afkomstig is van een FM ontvanger

Frequentiekarakteristiek

Grafische weergave van het frequentie bereik

Front Speakers

Ook wel de "voorspeakers". De front speakers zijn de luidsprekers die in een surroundopstelling links en rechts voor worden geplaatst. De centerspeakers staat hiertussen.

Harmonischen

Ook wel boventonen. Zie Grondtonen.

Hogetonenweergave

Het weergeven van de hoge tonen

Hoofdtelefoonaansluiting

Aansluiting op bijvoorbeeld een versterker of CD-speler waarmee via een hoofdtelefoon naar muziek geluisterd kan worden.

Horizontale resolutie

Hoe meer horizontale lijnen een TV heeft, hoe hoger de resolutie. Een standaard VHS format videorecorder kent 240 lines met horizontale resolutie, terwijl er bij S-VHS, S-VHS-C, Laserdisc, Hi-8 en DVD Video 400 lijnen mogelijk zijn.

Impedantie

De impedantie is de weerstand die een wisselstroom in een spoel of een condensator ondervindt. Op dit principe is bijvoorbeeld ook de toonregeling gebaseerd.

Ingangsgevoeligheid

Het minimaal benodigde signaal voor het maximaal te bereiken uitgangssignaal

Jank

Bij het opnemen en weergeven van geluid wordt gebruik gemaakt van bewegende delen. Indien dit niet nauwkeurig genoeg gebeurt zijn bijverschijnselen te horen. Enkele van deze bijverschijnselen zijn: rumble, jank en flutter. Jank ontstaat doordat de toonhoogte van de weergegeven muziek in hetzelfde ritme toe- en afneemt. Het resultaat is een herkenbaar "jankend" geluid. Flutter is een soort vibratie die hoorbaar is in het middengebied. Rumble tenslotte is een dofdreunend geluid in het lage tonen gebied (0-800 Hz). Rumble ontstaat doordat trillingen van een plateau worden overgebracht op een element.

Jog and shuttle

Een functie die gebruikt kan worden voor "frame-finding" en snelheidscontrole. Met deze functies kan worden ge-edit.

Kanaalgelijkheid

De mate waarin de signalen van diverse kanalen op gelijke wijze worden behandeld

Kanaalscheiding

Het uit elkaar houden van signalen uitgedrukt in decibellen

Kanaalzwemmen

Zie: Zappen

Kantelpunt

Het punt waarop een filter een verzwakking geeft van 3 decibel

Kevlar

Een synthetisch materiaal dat oorspronkelijk vanuit de ruimtevaarttechniek gebruikt wordt in bijvoorbeeld kogelvrije vesten en luidsprekers. Kevlar is zeer licht, sterk en niet-resonerend.

Klankbord

Vroeger toegepaste open behuizing voor luidsprekers (vlakke plaat met uitsparing)

Klankkast

Foutieve benaming voor een luidsprekerbehuizing

Lagetonenweergave

De mogelijkheid tot het weergeven van lage frequenties

Laser light amplification by stimulated emission of radiation

Een laser genereert speciale lichtgolven.

Laserdisc (speler)

Een component waarmee laserdiscs kunnen worden afgespeeld. Zie ook: Beeldplaat.

Lijnniveau

Elektrisch signaal tussen cd-speler, tuner, voor- en eindversterker etc.

Luisterafstand

De afstand tussen de luisteraar en de luidsprekers

Magneetband

Een magnetiseerbare band waarop audiosignalen van microfoon, tuner, CD-speler en dergelijke worden opgenomen. Zie ook Bandopname.

Magnetische Afscherming

Een metalen afscherming tegen magnetische invloeden van binnenuit of van buitenaf

Master

Het origineel van een opname

Mengpaneel

Een Mengpaneel is een verzameling regelaars voor het bepalen van het niveau en het samenvoegen van geluid uit verschillende bronnen voordat ze naar een versterker of opname apparaat geleid worden.

Multimedia

Multimedia verwijst over het algemeen naar een PC (Personal Computer) die verschillende communicatiemethoden biedt. Het gaat dan om de minimale combinatie van stereo audio, video, tekst, en afbeeldingen. Daarnaast zijn er dan de toepassingen van telefoon/fax aanwezig.

Muzieksignaal

Een analoog of digitaal signaal dat muziekale informatie bevat

Naaldkracht

De neerwaartse kracht die een pick-up naald uitoefent

Nagalm

Geluidsreflecties.

Opnametechniek

Wijze waarop analoge en digitale opnamen plaatsvinden.

Optische kabel

Verbindingskabel welke middels optische signalen digitale informatie transporteert

Oversampling

Het bewerken van een digitaal signaal ter vermindering van vervorming in D/A converters

Overspraak

de mate waarin een signaal uit het ene kanaal het andere kanaal beinvloed

PalPlus

Een verbeterd PAL transmissie systeem, met PalPlus krijg je scherpere beelden in een breedbeeldformaat.

Peak Search

Peak Search is een functie op CD-spelers die u de mogelijkheid biedt om de luidste passage (de peak) te kunnen vinden, zodat vervolgens het opnameniveau optimaal kan worden ingesteld.

Phantom Mode

Speciale functie op een Dolby Surround versterker. Door gebruik te maken van de twee voorluidsprekers kunt u "doen alsof" er een centrespeaker meespeelt, terwijl dit niet het geval is.

Platenspeler

Een apparaat bestaande uit een draaitafel, een arm en een element waarmee het mogelijk is grammofoonplaten af te spelen

Polariteit

De draairichting van elektrische signalen

Quadraphonie

Luidsprekeropstelling waarbij de geluidsweergave plaatsvindt via 4 luidsprekers.

Radio

Zie: Tuner

RCA (kabels) The Radio Corporation of America (kabels)

Deze kabel is ontwikkeld in de jaren `70 door "The Radio Corporation of America" (vandaar dus RCA).

Dit zijn de kabels met tulp-stekkers die rood voor audio links, wit voor audio rechts en geel voor video zijn.

Refresh rate

Het aantal frames (volledige plaatjes) die elke seconde naar het scherm geschreven wordt.

Resonantiefrequentie

De resonantiefrequentie is de frequentie waarbij een luidspreker de maximale geluidsdruk afgeeft

RIAA-correctie Recording Industry Association of America

RIAA correctie is een door de grammofoonplaten industrie vastgestelde norm volgens welke grammofoonplaten worden vervaardigd. In technische zin komt RIAA correctie er op neer dat de lage tonen worden verzwakt en de hoge tonen worden versterkt tijdens het snijden van de matrijs. Het kantelpunt ligt op 1000 Hz. Dit wordt gedaan omdat de lage tonen te grote uitslingeringen maken op een plaat. De hoge tonen daarentegen maken maar zo`n lichte uitslag dat ze in de achtergrond ruis zouden verzinken. De correctie schakeling aan de phono ingang van versterkers keert het proces weer om en zorgt dat de verhouding tussen de hoge en de lage tonen wordt hersteld.

Sample Frequentie

Frequentie waarop het originele signaal wordt gemeten, waarna de meetwaardes worden omgezet in digitale informatie

Sampling frequency or sampling rate

Frequentie waarop het originele signaal wordt gemeten, waarna de meetwaardes worden omgezet in digitale informatie

Satellietluidsprekers

Luidsprekers die gekenmerkt worden door hun kleine afmetingen. Juist door hun formaat zijn satellietluidsprekers makkelijk en minder opvallend te plaatsen in het interieur. De luidsprekers kunnen zo klein zijn doordat ze niet de laagste tonen verzorgen. Hiervoor wordt een aparte lage-tonenluidspreker (subwoofer) gebruikt.

Scart

Een speciale aansluitplug die oa audio en video kan transporteren. Zie ook: Euroconnector.

Shuffle play

Een functie op CD-spelers die de gebruiker in staat stelt om de afgedraaide CD in een willekeurige volgorde te beluisteren.

Signaal

Door de bron afgegeven hoeveelheid energie

Signaal-ruisafstand

De in decibel uitgerukte waarde tussen de ruis en het maximale geluidsniveau

Signaal-ruisverhouding

De in decibel uitgerukte waarde tussen de ruis en het maximale geluidsniveau

Snaaraandrijving

Het middels een snaar overbrengen van de beweging van een poelie of as naar een plateau

Tapedeck

Bandrecorder die geen eigen ingebouwde eindversterker heeft. Zie ook: Bandrecorder

Tipmassa

Effectieve massa van de naaldpunt. Hoe lager, hoe beter de weergave van de hoogste tonen. Een waarde van rond 1 mg is uitstekend.

Transistor

Een transistor is een elektronisch onderdeel, waarmee versterking kan worden bereikt. De transistor is stroomvoerend en door de hoeveelheid stroom aan de basis te regelen, ontstaat en grotere of kleinere mate van versterking (stroomdoorvoer als water in een kraan).

Weerstand

Een elektrische grootheid uitgedrukt in Ohm

Zappen

Het steeds kiezen van andere tv-programma's met behulp van de afstandsbediening. Zie ook: AB.